Đảm bảo an toàn và bền vững cho ngành dệt may toàn cầu

Tiêu chuẩn Oekotex, hay còn gọi là OEKO-TEX®, là một hệ thống chứng nhận quốc tế nổi bật trong ngành dệt may và da giày, với mục tiêu chính là đảm bảo an toàn cho người tiêu dùng cũng như thúc đẩy sự phát triển bền vững trong sản xuất. Được thành lập từ năm 1992 bởi Viện Nghiên cứu Hohenstein (Đức) và Viện Nghiên cứu dệt may Thụy Sĩ, Oekotex đã trở thành một trong những dấu chứng nhận uy tín nhất thế giới về kiểm soát chất lượng và an toàn vật liệu dệt.

1. Giới thiệu về tiêu chuẩn Oekotex

OEKO-TEX® là tên viết tắt của "International Association for Research and Testing in the Field of Textile and Leather Ecology". Đây là một hiệp hội quốc tế chuyên nghiên cứu và kiểm tra các sản phẩm dệt và da về mặt sinh thái học, an toàn sức khỏe và tác động môi trường. Tiêu chuẩn Oekotex tập trung vào kiểm soát các chất hóa học độc hại có thể gây hại cho sức khỏe người tiêu dùng trong suốt vòng đời của sản phẩm.

2. Hệ thống chứng nhận Oekotex

OEKO-TEX® phát triển nhiều tiêu chuẩn chứng nhận khác nhau để đáp ứng các nhu cầu đa dạng của ngành dệt may và da, trong đó phổ biến nhất là:

• OEKO-TEX® Standard 100: Được áp dụng cho các sản phẩm dệt may thành phẩm và bán thành phẩm như vải, chỉ, dây kéo, cúc áo... Tiêu chuẩn này kiểm soát nghiêm ngặt hàm lượng các hóa chất độc hại dựa trên danh sách các chất bị hạn chế sử dụng theo quy định quốc tế và cập nhật thường xuyên.
• OEKO-TEX® STeP (Sustainable Textile & Leather Production): Chứng nhận cho quy trình sản xuất bền vững, đánh giá toàn bộ chuỗi sản xuất từ nguyên liệu đầu vào, hóa chất sử dụng, tiêu hao năng lượng, xử lý nước thải cho đến điều kiện lao động.
• OEKO-TEX® Made in Green: Nhãn chứng nhận dành cho các sản phẩm được sản xuất thân thiện với môi trường và điều kiện làm việc an toàn, minh bạch toàn bộ chuỗi cung ứng.
• OEKO-TEX® Leather Standard: Áp dụng riêng cho sản phẩm da, kiểm soát hóa chất độc hại và đáp ứng các yêu cầu về an toàn tương tự như Standard 100.
• OEKO-TEX® Eco Passport: Dành cho hóa chất, phẩm màu, phụ gia được sử dụng trong ngành dệt may và da, đảm bảo chúng không chứa các thành phần nguy hại.
• OEKO-TEX® Detox to Zero: Hỗ trợ doanh nghiệp kiểm soát và giảm thiểu việc thải ra các hóa chất độc hại, góp phần bảo vệ môi trường.

3. Quy trình đánh giá và cấp chứng nhận

Để đạt được chứng nhận OEKO-TEX®, doanh nghiệp cần trải qua quy trình kiểm tra toàn diện, bao gồm:

• Gửi mẫu sản phẩm, phụ liệu hoặc hóa chất tới phòng thí nghiệm được ủy quyền của OEKO-TEX® để kiểm tra phân tích.
• Kiểm tra chi tiết trên hàng trăm chỉ tiêu hóa chất, bao gồm các kim loại nặng, thuốc nhuộm azo, chất gây dị ứng, chất cấm sử dụng theo danh mục REACH, CPSIA và các quy định khác.
• Đánh giá quy trình sản xuất (đối với các chứng nhận như STeP, Made in Green), khả năng truy xuất nguồn gốc và trách nhiệm xã hội.
• Các kiểm định được tiến hành thường xuyên mỗi năm một lần để duy trì hiệu lực chứng nhận.

4. Ý nghĩa và lợi ích của tiêu chuẩn Oekotex

Việc sở hữu chứng nhận OEKO-TEX® mang lại nhiều lợi ích cho doanh nghiệp, người tiêu dùng và cả môi trường:

• Đối với doanh nghiệp: Nâng cao uy tín thương hiệu, mở rộng thị trường xuất khẩu, đáp ứng các yêu cầu khắt khe của thị trường quốc tế (châu Âu, Mỹ, Nhật Bản...), giảm thiểu rủi ro thu hồi sản phẩm, tăng tính cạnh tranh.
• Đối với người tiêu dùng: Đảm bảo sức khỏe khi sử dụng các sản phẩm dệt may, da vì đã được kiểm soát nghiêm ngặt về hóa chất độc hại.
• Đối với môi trường: Thúc đẩy sản xuất xanh, kiểm soát và giảm thiểu lượng hóa chất độc hại thải ra môi trường, góp phần bảo vệ hệ sinh thái.

5. Đối tượng áp dụng của Oekotex

Hệ thống OEKO-TEX® áp dụng cho rất nhiều loại sản phẩm, bao gồm:

• Quần áo may mặc cho trẻ em và người lớn
• Đồ lót, tất, phụ kiện thời trang
• Đồ nội thất vải như rèm, khăn trải bàn, ga trải giường
• Vật liệu trang trí nội thất, thảm, rèm cửa
• Sản phẩm da thuộc, túi xách, giày dép
• Nguyên phụ liệu, hóa chất, sợi, chỉ, phụ kiện ngành dệt

6. Các mức độ và phân loại kiểm nghiệm

Tiêu chuẩn OEKO-TEX® Standard 100 phân chia mức độ kiểm nghiệm thành 4 nhóm sản phẩm chính, tùy theo mức độ tiếp xúc với da:

• Nhóm I: Sản phẩm cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ đến 36 tháng tuổi (độ an toàn cao nhất).
• Nhóm II: Sản phẩm tiếp xúc trực tiếp với da (áo thun, đồ lót...).
• Nhóm III: Sản phẩm không tiếp xúc trực tiếp với da (áo khoác, áo măng tô...)
• Nhóm IV: Vật liệu trang trí nội thất (rèm cửa, khăn trải bàn...)

7. Xu hướng và vai trò của Oekotex trong phát triển bền vững

Trong bối cảnh người tiêu dùng ngày càng quan tâm tới sức khỏe và môi trường, các tiêu chuẩn như OEKO-TEX® ngày càng được coi trọng, là công cụ hiệu quả để doanh nghiệp khẳng định trách nhiệm xã hội và phát triển bền vững. Nhiều tập đoàn thời trang lớn trên thế giới đã lấy OEKO-TEX® như một yêu cầu bắt buộc đối với chuỗi cung ứng của mình nhằm giảm thiểu rủi ro và đảm bảo minh bạch thông tin.

Tiêu chuẩn Oekotex không chỉ là “tấm hộ chiếu xanh” cho sản phẩm dệt may và da trên thị trường toàn cầu mà còn là sự cam kết mạnh mẽ vì sức khỏe cộng đồng, bảo vệ môi trường và thúc đẩy sản xuất bền vững. Việc áp dụng OEKO-TEX® sẽ là xu thế tất yếu giúp ngành dệt may – da giày Việt Nam vươn ra thế giới, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người tiêu dùng hiện đại.

Liên hệ hỗ trợ đào tạo, tư vấn và chứng nhận: Hotline/Zalo: 0933096426 – Ms. Vân Phạm; 0902810702 – Ms. Duyên Trần